Zgaga i refluks (choroba refluksowa)

Co to jest zgaga i refluks (GERD)?

Po obfitym posiłku wiele osób doświadczyło zgagi — nieprzyjemnego uczucia pieczenia za mostkiem. Niekiedy normalne jest też bekanie po jedzeniu. W krajach zachodnich nawet 20 na 100 osób doświadcza tych objawów co jakiś czas. Oba te zjawiska mogą być nieprzyjemne, ale zazwyczaj nie mają dalszych konsekwencji. Jeśli jednak zgaga i bekanie występują bardzo często lub są bardzo silne, możesz mieć chorobę refluksową. Nazywana jest ona również „chorobą refluksową przełyku" lub w skrócie GERD (z ang. Gastroesophageal Reflux Disease).

Normalnie połączenie przełyku z żołądkiem jest zamknięte. Otwiera się tylko wtedy, gdy dociera do niego pokarm. Gdy żołądek jest rozciągnięty po dużym posiłku, zamknięcie może się chwilowo poluzować — wtedy przepuszcza do góry powietrze lub część treści żołądkowej. Unoszący się sok żołądkowy podrażnia błonę śluzową przełyku, co odczuwamy jako zgagę.

Jakie są objawy choroby refluksowej?

Przyczyny i czynniki ryzyka zgagi i refluksu

Tuż przed otwarciem żołądka przełyk zwęża się — to zwężenie normalnie zamykają mięśnie przełyku i przepony. W chorobie refluksowej to „zamknięcie" nie działa prawidłowo. Często nie jest jasne, dlaczego tak się dzieje.

U niektórych osób przyczyną jest przepuklina rozworu przełykowego — żołądek wsuwa się nieco w górę do jamy klatki piersiowej, przez co przepona nie może już podtrzymywać zamknięcia w miejscu połączenia przełyku z żołądkiem.

Przebieg i możliwe powikłania

Choroba refluksowa jest zazwyczaj stała i przebiega epizodycznie — okresy bez objawów przeplatają się z okresami nasilonymi. Nie zawsze dochodzi do zapalenia przełyku: u nawet 2 na 3 osób z objawami refluksu błona śluzowa przełyku nie jest naruszona.

Możliwe powikłania przy długotrwałym nieleczonym refluksie:

• Przełyk Barretta — zmiana błony śluzowej u dna przełyku; szacuje się, że u 5 na 100 osób z refluksem rozwija się z biegiem lat. Nieznacznie zwiększa ryzyko raka przełyku.
• Zwężenie przełyku — blizny po zapaleniu mogą zwężać otwór przełyku i utrudniać połykanie.

Diagnoza i leczenie refluksu

Chorobę można rozpoznać po typowych objawach — ważne jest, by szczegółowo opisać lekarzowi, kiedy i jak często występują. Jeśli podejrzewa się GERD, lekarz może zlecić próbne leczenie: przez dwa tygodnie przyjmuje się inhibitor pompy protonowej (IPP). Jeśli lek łagodzi objawy, diagnoza refluksu jest bardzo prawdopodobna.

Dla osób z ciężką zgagą lub chorobą refluksową pomocna może być zmiana nawyków żywieniowych — unikanie pewnych pokarmów, ograniczenie alkoholu. Ponadto istnieją leki łagodzące objawy. W skrajnych przypadkach opcją jest zabieg chirurgiczny.

Życie ze zgagą i refluksem żołądkowym

Refluks i zgaga mogą być dużym obciążeniem — dyskomfort zakłóca sen i utrudnia delektowanie się jedzeniem. Choroba refluksowa wpływa na ogólne samopoczucie i codzienne życie. Jednak leczenie często przynosi poprawę, a stan staje się mniej stresujący.

FAQ – najczęstsze pytania o zgagę i refluks

Może Cię zainteresować

Źródło tekstu: Wykaz literatury używanej

Informacja zdrowotna: treść ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady lekarskiej ani diagnostyki medycznej. W przypadku regularnych lub silnych objawów zgagi i refluksu skonsultuj się z lekarzem.